انبار غله یا تصفیه غله از آثار تاریخی دوران قاجاریه است که در خیابان سید جمالالدین اسدآبادی شهرستان داراب واقع شده است.این اثر به صورت یک بنای بزرگ با دو فضای مجزای محصور میباشد و عمده مصالح به کار رفته در آن آجر و سنگ است؛ چنانکه در ازارهها سنگ و در ساختمان اصلی از آجر استفاده شده است. این بنا دارای یک سر در ورودی در جبهه جنوبی و کاملترین بخش بناست که در دو طرف آن ۴ اتاق ساخته شده است؛ دو اتاق به صورت منفرد و دو اتاق که به فضای داخلی و اتاقهای جانبی راه دارد. در بخش خارجی، سر در کمی جلوتر از دیواره بنا واقع شده و از نظر ارتفاع نیز از فضاهای همجوار خود مرتفعتر است. در جبهه داخلی نیز سردر رو به داخل صحن، دارای پیشآمدگی است.در این بنا دو پلکان دسترسی به فضای پشتبام را امکانپذیر ساخته است. طاق سردر به صورت قوسی و هلالی است و در فضای مرکزی راهرو پوشش گنبدی ایجاد شده است. ترکیب آجرکاری این فضا و تبدیل فضای چهارگوشه به دایره از ویژگیهای این بخش است.انبار غله دارای یک صحن مرکزی است که در حال حاضر در سه طرف آن بنای قدیمی وجود دارد. سالمترین قسمت بنا ضلع جنوبی است. اتاقها دارای طاق گهوارهای است و به صورت تودرتو بوده و تمامی فضاها با هم مرتبط هستند.
هم اینک تعدادی از اتاقهای ضلع شرقی به پارکینگ تبدیل شده است. در ضلع غربی وضعیت ساخت اتاقها متفاوت است. در بخش مرکزی این ضلع یکی از فضاها بزرگتر بوده و دارای یک ستون در مرکز است. ضلع شمالی ساخت و ساز کمتری نسبت به سایر اضلاع دارد.در گوشه شمال غربی این بنا یک ساختمان نوساز ایجاد شده است. در غرب این بنا، بنای مستقل دیگری با یک صحن مرکزی قرار دارد که در گوشه شرقی آن یک بنای شبستان مانند بزرگ با دو ردیف ستون ساخته شده است. یک سازه در داخل صحن و ساخت و سازهایی در ضلع جنوبی و غربی دارد که با ساختمان مجاور شباهت دارد. این دو بنا با یکدیگر در ارتباط میباشند. از خصوصیات بارز این بنا وسعت فضا و استفاده از آجرهای ۵×۲۰×۲۰ سانتیمتری و استفاده از قوسهای هلالی در بنا و نیز وجود صحن مرکزی است. نوع آجرکاری در این انبار به دو صورت تو و بیرون، لوزیهای آجری را تشکیل میدهد. در نمای بیرونی بین طاقنما پنجرههای گچی استفاده شده و نمای سردر تزیین دندان موشی آجری دارد.در این بنا اخیراً تغییراتی صورت گرفته که عبارتند از: یک ساختمان دو طبقه نوساز در ضلع شمالی ساخته شده است. ناودانهای فلزی در انبار ایجاد شده است. کف حیاط آسفالت شده و در دیواره اصلی و جنوبی بنا درهای آهنی بزرگی تعبیه شده است. هم چنین درِ اتاقها نیز آهنی شده است. تأسیسات آب، برق، کولر نیز در بنا به کار گرفته شده است. این بنا در گذشته به عنوان انبار غله مورد استفاده قرار میگرفته، ولی در حال حاضر در اختیار نیروی انتظامی و سپاه پاسداران است. انبار غله در تاریخ۱۳/۵/۱۳۸۰ با شماره ۴۵۰۶ در فهرست آثار ملی به ثبت رسیده است.
منابع: اسناد سازمان میراث فرهنگی استان فارس / تحقیقات میدانی.
کوروش کمالی سروستانی
